Artykuły

Wykorzystanie Pedagogiki Zabawy, metody naturalnej i reagowania całym ciałem w nauczaniu dzieci przedszkolnych języka niemieckiego.

Planując zajęcia z języka niemieckiego z dziećmi zawsze biorę pod uwagę ich potrzeby, oczekiwania i możliwości. Dlatego wykorzystuję w pracy z nimi metody spójne z aktywnym, wielopłaszczyznowym i wielosensorycznym uczeniem się poprzez działanie, odkrywanie i przyswajanie, tak charakterystycznym dla tej grupy wiekowej. Takie jak: Pedagogika Zabawy, metoda reagowania całym ciałem, metoda naturalna. W przedszkolu dominującą formą aktywności jest zabawa. Dlatego w pracy z przedszkolakami najczęściej wykorzystuję impulsy zabawowe, takie jak: ruch, taniec, improwizacje, zabawy i gry integracyjne, językowe ( wyliczanki, rymowanki, historyjki obrazkowe), ruchowo – muzyczne ( piosenki, zabawy ilustracyjne), inscenizacje, scenki dramowe, pantomimę, zabawy i gry logiczne ( rebusy, puzzle, labirynty, itd.), dydaktyczne ( typu: „Czarodziejski woreczek”, gry planszowe,), zgadywanki, działania plastyczno – konstrukcyjne ( kreatywne rysowanie, wyklejanki, itd.).
Staram się tak planować zajęcia, żeby umożliwiały dzieciom doświadczanie języka obcego poprzez różnorodne formy ekspresji, współdziałanie z rówieśnikami, budziły ich ciekawość i rozwijały pod względem językowym oraz społeczno – emocjonalnym, estetycznym, umysłowym, fizycznym. Każde spotkanie z językiem niemieckim rozpoczynam zabawami integracyjnymi, piosenką, wyliczanką, aby wprowadzić dzieci w dobry nastrój, zaciekawić. W trakcie zajęć również wykorzystuję różnorodne gry i zabawy jako element mobilizujący, zaspokajający potrzebę ruchu, utrwalający poznane treści, umiejętności w konkretnym działaniu. Spotkania z językiem obcym również kończę wspólną zabawą, piosenką lub tańcem..
Poniżej podaję przykłady różnych zabaw z językiem niemieckim.
1. Zabawa na powitanie – wszyscy są witam Was zaczynamy już czas, jestem ja jesteś Ty 1,2,3. Alle sind da, Guten Tag, wir fangen an. Ich bin ich, du bist du 1-eins, 2 zwei, 3- drei!
2.Zabawa – taniec integracyjny „Deszczyki” – Es regnet ( znany dzieciom)
Wieje wietrzyk, wieje wietrzyk, pada, pada, deszcz. Błyskawica, grzmot, tęcza.
Dzieci naśladują ruchem, gestem – wieje wiatr- Es windig, pada deszcz – Es regnet, błyskawica -der Blitz (klaśnięcie), der Donnern- grzmot, tupnięcie nogą, Regenbogen. Propozycja zabawy z Pedagogiki Zabawy.
3. Piosenka „Panie Janie”/ „Bruder Jacob” ( zabawa ilustracyjna)
Bruder Jacob, Bruder Jacob schläfst du noch! Schläfst du noch!
Hörst du nicht die Glocken! Hörst du nicht die Glocken! Ding, dong, ding.
4. Piosenka „Jestem muzykantem” /”Ich bin ein Musikant” z pokazywaniem
Ich bin ein Musikante und komm aus Schwabenland.
Wir sind auch Musikanten und kommen aus Schwabenland.
Ich kann auch blasen./Wir können auch blasen.
Die Trompete. /Die Trompete.
Täng täng teräng – Täng täng teräng .Ich kann auch spielen. / Wir können auch spielen.
Auf meiner Geige. / Auf unsrer Geige. Sim sim serim – Sim sim serim
Ich kann auch schlagen. /Wir können auch schlagen. Die grosse Trommel. / Die grosse Trommel.
Pum pum perum – Pum pum perum. Ich kann auch spielen./ Wir können auch spielen.
Die kleine Flöte./Die kleine Flöte.
Tü tü tü tü, Tü tü tü tü Ich kann auch spielen. / Wir können auch spielen.
Auf dem Klaviere. /Auf dem Klaviere. Greif hier mal hin – Greif da mal hin
5.Zabawa paluszkowa -Paluszki idą spać/ „Der Daumen geht ins Bett”
Der Daumen (kciuk) geht ins Bett. Der Zeigefinger ( palec wskazujący) geht ins Bett. Der Mittelfinger ( środkowy) geht ins Bett. Der Ringfinger
( serdeczny) geht ins Bett. Der kleine Finger ( mały) aber ruft: Ich bin gar nicht müde! Da fragen die anderen Finger: Wille du denn ganz alleine wach bleiben
Nein! Ruft da der kleine Finger und kriecht langsam in sein Bettchen hinein.
6. Rymowanka „1,2 Polizei”
1, 2 Polizei; 3,4 Grenadier; 5,6 alte Hex ; 7,8 Gute Nacht ; 9,10 schlafen gehen.
7.Wiersz z pokazywaniem „Kaczka” /”Ente”
Eine Ente, eine Ente hat ein Flügel. ( porusza ramieniem)
Eine Ente, eine Ente hat zwei Flügeln. (porusza ramionami)
Eine Ente, eine Ente hat ein Bein. (stuka nogą)
Eine Ente, eine Ente hat zwei Beine. (stuka nogami)
Eine Ente, eine Ente hat ein Schwanz. (wypina się)
Eine Ente, eine Ente hat ein Schnabel. (z dłoni formuje dziób)
Eine Ente, eine Ente sagt qua, qua,.

Sposoby wykorzystywania niektórych metod i technik aktywizujących w pracy z dziećmi sześcioletnimi w przedszkolu.

W naszym przedszkolu podejmujemy  działania w zakresie nowatorstwa pedagogicznego, w tym metod aktywizujących.
Kadra pedagogiczna przedszkola umożliwia dzieciom rozwój różnorodnych zainteresowań: przyrodniczych, naukowych i technicznych oraz indywidualnych talentów. Stosowane rozwiązania metodyczne wykraczają poza listę tradycyjnych metod wychowania przedszkolnego. Wykorzystywane w procesie edukacyjnym metody i formy pracy są innowacyjne, nowoczesne i zapewniają wychowankom atrakcyjny, twórczy i aktywny sposób na osiąganie sukcesów rozwojowych. Ponadto proponujemy dzieciom m.in. zabawy badawcze i doświadczenia, metody oparte na teorii integracji sensorycznej, projektu, metody aktywizujące ( m.in. Pedagogika zabawy) oraz wymagające twórczego myślenia (technika myślących kapeluszy, story line).
W bieżącym roku szkolnym szczególny nacisk położyliśmy na wykorzystanie w procesie edukacyjnym metody story line i techniki myślących kapeluszy. Poniżej opiszę pokrótce istotę wyżej wymienionych metod oraz omówię sposoby ich wykorzystywania w pracy z dziećmi sześcioletnimi w naszej placówce.

Technika myślących kapeluszy jest techniką aktywizującą, w której nauczyciel nie przekazuje dzieciom gotowej wiedzy, lecz stwarza warunki do samodzielnego uczenia się. Zachęca ona dzieci do swobodnego wypowiadania się oraz współpracy w grupie. Ważnym czynnikiem tej techniki, zachęcającym do wypowiedzi jest symbol kapelusza, który daje dziecku poczucie bezpieczeństwa. Nakrycie głowy często jest związane z rolą, jaką ktoś odgrywa w danym momencie, jest to taka część garderoby, którą można najłatwiej włożyć i zdjąć. Technika myślących kapeluszy polega na kierowaniu myśleniem utrzymującym uwagę na konkretnych aspektach zagadnienia i na pewnych typach myślenia.
Kapelusze są umownymi atrybutami wyróżniającymi owe typy myślenia i osoby w grupie wyznaczone do roli postępowania zgodnie z tymi typami. Nadrzędnymi celami tej techniki są: -kształcenie umiejętności porozumiewania się;
– kształcenie umiejętności wyrażania własnej opinii, przygotowanie do dyskusji ;
– rozwijanie problemów w sposób twórczy;
– kształcenie efektywności współpracy w zespole
– rozwijanie sprawności umysłowych
– rozwijanie osobistych zainteresowań
– kształtowanie postawy szacunku wobec poglądów innych ludzi
Kapelusze można wykorzystywać na 2 sposoby:
Sporadyczny – gdy używamy jednego – najwyżej dwóch kapeluszy. W czasie narady ktoś z uczestników proponuje użycie jednego z kapeluszy. Kapelusz był w użyciu przez 2-3 minuty. Skierował myślenie na konkretne tory albo zmienił jego kierunek. Następnie narada toczy się dalej. To prosty i najczęstszy sposób stosowania metody.
Usystematyzowany – aby szybko i skutecznie rozwiązać jakieś zagadnienie korzystamy z wszystkich kapeluszy w określonej kolejności.
Kapelusze symbolizują 6 różnych sposobów myślenia, analizy problemu oraz argumentacji.
Biały kapelusz ( fakty) Jest to informacja neutralna nie ma w nim argumentów czy propozycji. Są fakty, liczby, zestawienia, statystyka. Kapelusz ten określa, co wiemy? jakie dane musimy zdobyć? Zakładając ten kapelusz nie wydajemy żadnych opinii.
Czerwony kapelusz (emocje) Oznacza emocje, odczucia, przeczucie i intuicję. W pewien sposób jest przeciwieństwem białego, nie interesują nas fakty, tylko ludzkie uczucia. Nie musi być obiektywny, nie obce są mu strach, złość, nadzieja i miłość.
Czarny kapelusz ( pesymizm) Zajmuje się prawdziwością i realnością ocenia prawdziwość twierdzeń lub założeń. Kolor ten podkreśla trudności, wydaje negatywne sądy. Kapelusz ten charakteryzuje przesada w osądach, uwypukla słabe punkty zapobiegając tym samym pomyłkom i błędom.
Żółty kapelusz (optymizm) Stara się znaleźć korzyści dla danego rozwiązania, jest optymistą, wszystko jest dla niego pozytywne, koncentruje się na korzyściach i zyskach.
Zielony kapelusz (możliwości) Wychodzi z propozycjami i pomysłami, jest kapeluszem myślącym aktywnie. Może proponować i wysuwać sugestie każdego rodzaju. Opiera się na poszukiwaniu, dociekaniu, proponowaniu alternatywy.
Niebieski kapelusz ( analiza procesu) Kieruje wszystkimi kapeluszami, spogląda z góry na wszystko co się dzieje, może formułować uwagi, komentować to co widzi.
Pracując techniką myślowych kapeluszy Rozpoczynamy od kapelusza niebieskiego, by zorganizować program rozwiązania problemu. To, jaki kapelusz po jakim włożymy na głowę, zależy od okoliczności. Możemy swobodnie układać własne zestawy, musimy jednak przestrzegać pewnych reguł: Każdego kapelusza używamy tyle razy, ile chcemy. Po żółtym kapeluszu stosujemy czarny dla wykazania słabych punktów pomysłu. Czarnego kapelusza używamy na dwa sposoby:
– do szczegółowego omówienia niedociągnięcia pomysłu( usuwamy je w zielonym kapeluszu)
– do całościowej oceny pomysłu
Do końcowej oceny wkładamy czarny kapelusz ,po którym wkładamy czerwony by zobaczyć czy podoba się nam pomysł. Myślące kapelusze możemy wykorzystać w edukacji zintegrowanej w odniesieniu do wielu zagadnień, pomoże ona rozwiązać problemy w sposób kreatywny, aktywny, pomoże równocześnie w pobudzeniu dzieci do swobodnego wypowiadania się.

Przykład realizacji sytuacji edukacyjnej w ramach tematyki kompleksowej „Najłatwiejsze ciasto w świecie” techniką myślowych kapeluszy Edwarda de Bono

przykład realizacji sytuacji edukacyjnej w ramach tematyki kompleksowej „Najłatwiejsze ciasto w świecie” techniką myślowych kapeluszy Edwarda de Bono
Temat: Co wiemy o mące?
Cele:
-współdziała w zespole podczas twórczego rozwiązywania problemu,
-wciela się w role ( kolor kapelusza wyznacza sposób myślenia)
-potrafi uświadomić sobie i nazwać własne uczucia w związku z danym problemem,
-słucha uważnie i rozumie wypowiedzi kolegów,
– przestrzega kolejności wypowiedzi,
Środki dydaktyczne: różne rodzaje mąki, kolorowe kapelusze: biały, czerwony, żółty, czarny, niebieski, magnetofon, nagrania muzyki
Forma: grupowa,
Organizacja: dzieci podzielone na grupy wg kolorów kapeluszy, każda grupa wybiera lidera
Metoda: aktywna: technika myślowych kapeluszy Edwarda de Bono
Przebieg:
Część wstępna
Powitanie piosenką „Najłatwiejsze ciasto”, podzielenie na grupy wg kolorów kapeluszy, każda grupa wybiera lidera
Część zasadnicza
1. Nauczycielka zakłada niebieski kapelusz i przedstawia sytuację problemową: Czy wszystko już wiemy o mące? Jaka ona jest, do czego nam jest potrzebna, jakie daje korzyści jakie ma zalety, a jakie wady?

Reguły
Dzieci dyskutują w grupach, szukają argumentów dla swojego „kapelusza”
2. Głos w dyskusji zabiera dziecko w białym kapeluszu z drużyny białego kapelusza
Są różne rodzaje mąki: ziemniaczana, pszenna, krupczatka, kukurydziana. Mąka proszę Państwa jest: biała , ziemniaczana, żółta, kukurydziana, brązowawa, krupczatka. Nie pachnie, jest puszysta, jest w proszku, sypka, miła w dotyku.
Nauczyciel zapisuje argumenty dzieci na tablicy. Neutralność
3. Głos w dyskusji zabiera N w niebieskim kapeluszu. Proszę o zabranie głosu przedstawiciela grupy kapelusza żółtego
4. Głos w dyskusji zabiera dziecko w żółtym kapeluszu
Optymizm
Mąka jest bardzo przydatna w kuchni do przyprawiania sosów, zup, wypieku ciast, pizzy, pierogów, chleba, bułek. Można z niej zrobić makaron, kluski, różne masy do lepienia: solną, papierową, klej, można na niej rysować palcem. Mąka jest w kisielu, budyniu.
N zapisuje argumenty dzieci na tablicy.
5. Głos w dyskusji zabiera N w niebieskim kapeluszu Proszę o zabranie głosu przedstawiciela grupy kapelusza czarnego
6. Głos w dyskusji zabiera dziecko w czarnym kapeluszu
Pesymizm
Mąka rozsypuje się, brudzi, nie wolno jej jeść na surowo, nie pachnie, w ogóle jest nijaka. Mąka nie rozpuszcza się w wodzie, powstaje osad ( zawiesina). Jest biała wtapia się w otoczenie.
N zapisuje argumenty dzieci na tablicy.
7. Głos w dyskusji zabiera N w niebieskim kapeluszu Proszę o zabranie głosu przedstawiciela grupy kapelusza czerwonego.
8. Głos w dyskusji zabiera dziecko w czerwonym kapeluszu

Emocje
Jak dotykam mąkę to jest on miła w dotyku, puszysta, kojarzy nam się ze śniegiem i wesołymi zabawami, można z niej lepić fajne rzeczy, jest ładna.
N zapisuje argumenty dzieci na tablicy.
Część końcowa:
9. Głos w dyskusji zabiera N w niebieskim kapeluszu podsumowanie
Podsumowując wiele już wiemy o mące, odczytam Wam wszystkie wasze argumenty pozytywne, negatywne o mące.
Są różne rodzaje mąki: ziemniaczana, pszenna, krupczatka, kukurydziana. Mąka jest: biała  ziemniaczana, żółta , kukurydziana, brązowawa , krupczatka. Nie pachnie, jest puszysta, jest w proszku, sypka, miła w dotyku. Mąka jest bardzo przydatna w kuchni do przyprawiania sosów, zup, wypieku ciast, chleba, bułek, pizzy, pierogów. Można z niej zrobić makaron, kluski, różne masy do lepienia: solną, papierową, można na niej rysować palcem. Mąka rozsypuje się, brudzi, nie wolno jej jeść na surowo, nie pachnie, w ogóle jest nijaka. Mąka nie rozpuszcza się w wodzie. Jak dotykam mąkę to jest on miła w dotyku, puszysta, kojarzy nam się ze śniegiem i wesołymi zabawami, można z niej lepić fajne rzeczy, jest ładna.

10. Zabawa integracyjna – ruchowa „Ciasto” dzieci naśladują przy muzyce sposób przygotowania i wypieku ciasta.